วันจันทร์ที่ 22 สิงหาคม พ.ศ. 2554


กระบวนการออกแบบทางความคิด

         ผมออกแบบของเล่นเด็กนี้ด้วยความคิดที่ต้องการพัฒนาเด็ก ในเวลานี้ การพัฒนาเด็กควรเริ่มตั้งเเต่ในครรถ์ เพื่อพัฒนาให้เด็กมีความคิดและปรับตัวให้ทันกับสังคม เพื่อความเจริญเติบโตไปสู่ความเป็นผู้ใหญ่ที่มีความรู้ งานออกแบบเเบบของเล่นเด็กชิ้นนี้ได้มาจากความคิดที่ตอนสมัยเด็กจะมีเกมที่เป็นเกมกระดาษ คล้ายกับเกมเศรษฐี วิธีเล่น คือทอยลูกเตาเเล้วเดินตามช่อง ให้เท่ากับเเต้มที่ทอยได้
โดยผมได้มีการพัฒนาให้มีความน่าสนใจมากขึ้น โดยการเอาเรื่องราวของสังคม มาใส่ในเกม ทำให้เด็กรู้เรื่องต่างๆของสังคมว่าสังคมมันมีกฎยังไง โดยจะออกเเบบจากเกมกระดาษ ให้ เป็นในรูปแบบที่มีมิติเห็นได้รอบด้าน ให้เด็กเกิดความสนใจเเละมีสมาธิ ในการเล่น เเละสามารถเปลี่ยนรูปแบบได้ พัฒนาให้เด็กมีความคิดสร้างสรรค์  ของเกมที่ไม่ยากเกินไปโดยใส่ความรู้เข้าไปทำให้เด็กเกิดคาวมสนุกสนานเเละเรียนรู้ไปในตัว

ตัวเกมจะมีเรื่องราวเกี่ยวกับชีวิตประจำวัน ที่ทำให้เด็กรู้จักการใช้ชีวิตประจำวันเป็นเรื่องราวเกี่ยวกับสัญญาณไฟจราจรโดยทำมาเป็นเกมให้เด็กสนุกไปกับการเล่นเกมเเละรู้จักสัญลักษณ์ต่างๆเพื่อให้เด็กรู้ว่าไฟเเดงควรหยุดอะไรประมาณนี้ โดยสัญลักษณ์นี้มีหลายรูปแบบด้วยกันดังนี้




วัสดุที่นำมาใช้ในการทำผลิตภัณฑ์ นี้ เป็นไม้ เหตุที่เลือกไม้มาทำของเล่น มีดังนี้

   ของเล่นแต่ละชิ้นมีคุณค่าและให้ประโยชน์แตกต่างกันไปตามวัตถุประสงค์ของของเล่นชิ้นนั้น ที่นอกจากประโยชน์พื้นฐานที่เด็กได้รับแล้ว ของเล่นไม่ให้ประโยชน์ในมุมมองเรื่องอื่นมากกว่าที่เป็น

สัมผัสนุ่มนวลชวนอ่อนโยน

การเล่นของเล่นไม้หรือของเล่นที่ มาจากธรรมชาติ สร้างอิทธิพลในเชิงบวกให้กับเด็ก ในแง่
การเข้าถึงอารมณ์และจิตใจ เพราะ ด้วยสัมผัสที่นุ่มนวลอ่อนโยนมีผลทำให้เด็กรู้สึกสงบ นิ่ง
แล้วภาวะนี้จะช่วยให้เด็กเกิดสมาธิได้ และทำให้เด็กเข้าถึงการเรียนรู้ได้ง่าย

หลากสัมผัสกระตุ้นพัฒนาการ 

รู้ไหมว่า การเปลี่ยนหรือเปิดโอกาสให้ลูกได้ สัมผัสพื้นผิวที่หลากหลาย โดยเฉพาะพื้นผิวที่
มาจาก ธรรมชาติ ทั้งขรุขระ เป็นตะปุ่มตะป่ำ นุ่ม เนียนเรียบ ละเอียด จากของเล่นไม้ รวมถึง
ของเล่น จากธรรมชาติ การสัมผัสกับสิ่งเหล่านี้บ่อยครั้งส่งผลให้เด็กรู้สึกอ่อนโยน รู้จักพื้นผิว
และเปรียบเทียบความแตกต่างแข็งหยาบได้ รู้จักความแตกต่างของผิวสัมผัสที่มีอยู่บนโลกใบ
นี้แล้ว และยังเกิดประโยชน์ต่อเด็กในเรื่องการตื่นตัวและสามารถแยกแยะความต่างของแต่ละ
สิ่งที่สัมผัส ซึ่งจะช่วยเพิ่มทักษะเรื่องความปลอดภัยและระวังตัวให้ลูกได้

หลุดกรอบ ไม่ยึดติด 

จริงอยู่ของเล่นทุกชิ้นมีส่วนช่วยกระตุ้นพัฒนาการลูกน้อย แต่ประโยชน์ของการที่ลูกเล่นของ
เล่นพื้นฐานและธรรมดานี้เองจะช่วยให้ลูกเหลือพื้นที่ให้กับความคิดและจินตนาการ ไม่ถูกของ
เล่นกลบจินตนาการที่มีอยู่ไปทั้งหมด ซึ่งจะส่งผลดีเมื่อลูกโตขึ้น ความคิดสร้างสรรค์และ
จินตนาการที่ถูกระตุ้นอย่างสม่ำเสมอจะทำให้เขาเป็นคนไม่ยึดติด ไม่ติดกรอบ เมื่อเกิดปัญหา
ก็จะสามารถแก้ปัญหาได้อย่างหลากหลาย

น้ำหนักไม้ช่วยหลากการเรียนรู้ 
จะว่าไปแล้วการเล่นช่วยกระตุ้นกล้ามเนื้อน้อยใหญ่ให้ลูกได้ค่ะ ที่ดีที่สุดเห็นจะดีต่อกล้ามเนื้อ
มัดเล็ก เช่น นิ้วมือ เพราะของเล่นไม้ส่วนใหญ่จะมีน้ำหนักพอประมาณไม่เบาหวิว ดังนั้นการ
สัมผัสยกของเล่นไม้มีน้ำหนักซึ่งก็เท่ากับว่าลูกได้ออกแรงบ้าง เป็นการฝึกลูกให้รู้จักการสังเกต
และสัมผัสได้ถึงปริมาตร น้ำหนักที่แตกต่างกันซึ่งจะช่วยลูกเรียนรู้เรื่องน้ำหนักว่าสิ่งของมีทั้งหนักและเบา

ของเล่นไม้ปลอดภัย  

ไม่เฉพาะแต่ของเล่นไม้จะทำหน้าที่เป็นเพื่อนเล่นและกระตุ้นพัฒนาการแล้วเท่านั้น
ยังดีและปลอดภัยต่อสุขภาพด้วย

เนื้อไม้ปลอดภัย 

ของเล่นไม้ส่วนใหญ่จะใช้ไม้ยางพาราซึ่งหากเริ่มต้นให้ปลอดภัย ตั้งแต่กระบวนการปลูก ไม่ใช้
ปุ๋ยหรือสารเคมีใดๆ เพื่อเร่งการเจริญเติบโตของต้นไม้ แล้วปล่อยให้เติบโตเองตามธรรมชาติ
ประกอบกับวิธีรักษาเนื้อไม้ด้วยวิถีธรรมชาติ ไม่มีอัดน้ำยากันมอดและแมลงก็ยิ่งปลอดภัยกับ
สุขภาพลูก เรียกว่าหากเผลอหยิบเข้าปาก ก็ยังวางใจได้บ้าง









สีปราศจากปรอท 
สีที่ใช้ในของเล่นไม้ควรปราศจากปรอท ตะกั่ว โลหะหนัก เพราะส่วนประกอบของสีเหล่านี้ส่ง
ผลอันตรายต่อเด็กซึ่งตามกฎหมายแล้วสามารถมีสารดังกล่าวไม่เกินค่ามาตรฐาน 90 มิลลิกรัม
ต่อกิโลกรัมเท่านั้น หากมากกว่านี้ถือว่าผิดกฎหมาย แล้วหากสะสมในระยะยาวจะเกิดผลเสียต่อสุขภาพเด็กด้วย

ไร้เสี้ยนและมุมเหลี่ยมแหลม 

ไม้เรียบ เนียนละเอียด และไร้เสี้ยนหนาม ไม่มีแน่ที่จะมาทิ่มตำนิ้วบางๆ ของลูก ส่วนมุมแหลมคมที่มักจะพบในของเล่นทั่วไป ส่วนใหญ่แล้วของเล่นไม้จะมีมุมที่โค้งมน ไม่แหลมเกินไป เรียกว่าปลอดภัยทุกครั้งที่จับมาเล่น

ของเล่นไม้ รักษ์โลก  

ชื่อก็บอกอยู่แล้วว่าของเล่นไม้ ส่วนผสมหลักๆ เป็นไม้ที่มาจากวัสดุ กระบวนการผลิตนั้นจะไม่ได้เพิ่มสารเคมีหรือสารพิษที่จะก่อให้เกิดภาวะเรือนกระจกเพิ่มขึ้น เรียกว่าเป็นทางช่วยลดภาวะโลกร้อนลงได้ ซึ่งหากโรงงานผู้ผลิตใส่ใจเรื่องสิ่งแวดล้อมไม่เฉพาะกระบวนการผลิตเท่านั้น แต่ทั้งกล่อง กระดาษ หรือสิ่งพิมพ์ที่เกี่ยวข้องกับการผลิตของเล่น ก็สามารถช่วยโลกเราได้ หรือการใช้น้ำหมึกจากน้ำมันถั่วเหลือง ถั่วสีต่างๆ และสี Water Based ซึ่งหากพิมพ์ด้วยหมึกชนิดนี้ เมื่อนำมารีไซเคิลกระดาษนั้นจะใช้ได้ดีกว่ากระดาษที่พิมพ์จากหมึกสารเคมีทั่วไป  นอกจากนี้ของเล่นไม้เมื่อต้องการกำจัดก็ใช้เวลาในการย่อยสลายเร็วกว่าวัสดุชิ้นอื่นหลายเท่าตัว เรียกว่าหากจะเป็นขยะก็จะใช้เวลาอยู่บนโลกกลมๆ ของเราไม่นานอีกด้วย  




+
ของเล่นไม้ เล่นเพื่อการศึกษา  


หากคุณพ่อคุณแม่สังเกตในโรงเรียนอนุบาลส่วนใหญ่จะเห็นว่าของเล่นไม้เป็นพระเอกของทั้งหมด โดยเฉพาะการเรียนการสอนตามแนววอลดอร์ฟที่ ครูอุ้ย (อภิสิรี จรัลชวนะเพท ครูใหญ่อนุบาลบ้านรัก) บอกว่า จะระมัดระวังอย่างยิ่งที่จะไม่ใช้ของเล่นที่มาจากพลาสติก และเน้นของเล่นตามธรรมชาติ เช่น ท่อนไม้ กิ่งไม้ ตุ๊กตาผ้าไหม ผ้าคอตต็อน เป็นของเล่นให้เด็ก ซึ่งของเล่นที่มาจากธรรมชาติเหล่านี้ดีกับพัฒนาการของสมองเด็ก เพราะการเล่นของเล่นที่ไม่มีฟังก์ชั่นมากนัก เช่น ท่อนไม้ ไม้กระดาน ผ้าไหม เด็กจะได้ใช้สมองในการคิดและจินตนาการเป็นโทรศัพท์ เป็นโน้ตบุค

ของเล่นไม้ ไม่ใช่เล่นๆ  

จากที่เคยคิดว่าของเล่นไม้ เป็นได้เพียงบล็อกไม้ ตุ๊กตารูปคน รูปสัตว์เท่านั้น มาวันนี้ต้องเปลี่ยนมุมมองของเล่นไม้ใหม่แล้วค่ะ เพราะวิวัฒนาการของเล่นไม้สามารถเป็นได้หลากหลาย ที่เห็นในยุคแรกอาจจะเริ่มต้นที่ภูมิปัญญาชาวบ้าน ถ่ายทอดมาตั้งแต่รุ่นคุณตาคุณยาย เช่น ของเล่นที่บ้านป่าแดด จังหวัดเชียงราย เริ่มต้นจากผู้เฒ่าผู้แก่ทำของเล่นให้หลานด้วยกลไกง่าย ไม่สลับซับซ้อน ซึ่งของเล่นแต่ละชิ้นมีหลายวิธีการเล่น เช่น สัตว์ล้อ กังหัน กำหมุน เต่าวิ่ง บาร์สูง คนเลื่อยไม้ เรียกว่าใมช้สมองในการคิดกว่า 90% ส่วนของเล่นจะทำหน้าที่เพียง 10% แต่ตรงกันข้ามหากให้เด็กเล่นของเล่นหลากฟังก์ชั่น ของเเล่นจะแย่งพื้นที่คิดและจินตนาการไปทั้งหมดนั่นเองค่ะ นอกจากนี้ของใช้ในห้องเรียนยังเลือกใช้เฉพาะวัสดุที่มาจากธรรมชาติ เช่น ใช้แก้วเซรามิกส์แทน เพราะเมื่อใส่น้ำร้อนหรือน้ำเย็นเด็กจะสามารถสัมผัสได้ถึงอุณหภูมิที่ส่งผ่านแก้ว เป็นการเรียนรู้เรื่องอุณหภูมิร้อนเย็น แล้วความเข้าใจจพื้นฐานเรื่องสิ่งต่างๆ ที่อยู่รอบตัวจะช่วยเป็นพื้นฐานให้เด็กสามารถเข้าใจสิ่งต่างที่อยู่รอบตัวได้  ลองเขยิบเข้าเมืองกันอีกนิด เราจะเห็นของเล่นไม้ที่หลากหลายกลไกมากมายเทคนิคเข้าไปอีก ซึ่งจะว่าไปแล้วของเล่นเหล่านี้ก็ได้พื้นฐานมาจากของเล่นที่มาจากภูมิปัญญาชาวบ้านนั่นเอง แต่ก็มีการปรับปรุงและเพิ่มฟังก์ชั่นการเล่นให้มากขึ้น เช่น รถยกไม้...มีล้อที่เด็กจะสามารถลากจูงได้จริง ขณะเดียวกันล้อหลังก็มีที่ให้เด็กจับเพื่อสามารถบังคับเลี้ยวซ้ายขวาได้ ซึ่งด้วยระบบเครื่องยนต์ของรถยกของจริงนั้น ก็เป็นการบังคับจากด้านหลัง ซึ่งเรียกว่าเด็กได้เรียนรู้จากของจริงไปด้วย  ชุดผลไม้จำลอง...เขียง มีด แครอท มะเขือเทศ ได้ทดลองเข้าครัวหั่นผักเป็นชิ้น แล้วสามารถประกอบกันได้ใหม่ เป็นทักษะสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตนั่นเองค่ะ  บล็อกรูปทรง...ใส่รูปทรงให้ตรงกับบล็อกที่ให้ไว้ เป็นการเรียนรู้เรื่องรูปทรง ที่จะต่อยอดไปวิชาคณิตศาสตร์ได้  ม้าโยก...นั่งได้เหมือนม้าจริง ระหว่างที่โยกหน้าหลัง นอกจากความสนุกสนานและตื่นเต้นแล้ว ยังช่วยฝึกเรื่องการทรงตัวและกระตุ้นให้กล้ามเนื้อขาแข็งแรงด้วย

ซื้อให้เหมาะตามวัย
 ซื้อของเล่นให้เหมาะสมตามพัฒนาการของลูกน้อย เพื่อจะได้ใช้ประโยชน์จากของเล่นให้คุ้มค่าที่สุด เช่น สำหรับเด็กเล็กต้องไม่เลือกของเล่นชิ้นที่เล็กจนเกินไป เพราะจะยิ่งเชิญชวนให้ลูกหยิบเข้าปากได้ง่าย แล้วการซื้อของเล่นที่โตเกินวัย เด็กอาจจะยังไม่ทราบวิธีการเล่นหรือวัตถุประสงค์ที่ของเล่นจะบอกและของเล่นบางชิ้นสำหรับเด็กโตก็อาจจะมีอันตรายกับเด็กเล็กได้ค่ะ

ปลอดภัยจากสารพิษ 
ของเล่นไม้จะเป็นผิวเรียบหรือขรุขระได้ทั้งนั้น แต่ต้องระวังอย่าให้มีเสี้ยน ส่วนสีที่ใช้กับของเล่นไม้ควรเป็นสีประเภท Non-Toxic ปลอดภัยจากสารตะกั่ว ปรอท โลหะหนัก และสารฟอร์มัลดีไฮต์ (สารเคมีที่พบในกาว)  


ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น